مسیرهای قانونی مهاجرت فریلنسرها به کانادا (آپدیت ۲۰۲۶)

در دهه اخیر، کار از راه دور و اقتصاد دیجیتال به سرعت رشد کرده و مفهوم «فریلنسر» از یک سبک کار غیراستاندارد به یک حرفه بین‌المللی تبدیل شده است. بسیاری از متخصصان مستقل در حوزه‌های فناوری، طراحی، مشاوره، دیجیتال مارکتینگ، توسعه نرم‌افزار و سایر خدمات حرفه‌ای به دنبال مهاجرت به کشورهایی با کیفیت زندگی بالا و فرصت‌های اقتصادی پایدار هستند. کانادا یکی از مقاصد اصلی این گروه است، اما مسیر مهاجرت برای فریلنسرها تفاوت‌های کلیدی با مهاجرت سنتی دارد.

در این مقاله، روندها و آپدیت‌های اخیر در سیاست‌های مهاجرت کانادا، مسیرهای قابل استفاده برای فریلنسرها و اطلاعات کاربردی که باید بدانید به‌صورت تحلیلی بررسی می‌شود.

وضعیت فعلی برنامه‌های مهاجرتی برای فریلنسرها

در حال حاضر دولت Immigration, Refugees and Citizenship Canada (IRCC) سیاست‌های مهاجرتی را در راستای بهینه‌سازی و مدیریت بهتر متقاضیان بازنگری کرده است. دو مسیر سنتی که برای افراد مستقل وجود داشته‌اند، به‌روزرسانی یا در حال توقف هستند:

الف) برنامه Self-Employed Persons Program
این مسیر مهاجرتی که به افراد خوداشتغال اجازه می‌داد به کانادا مهاجرت کنند، از ۳۰ آوریل ۲۰۲۴ متوقف شده و پذیرش درخواست‌های جدید تا اطلاع بعدی تعلیق شده است. IRCC به دلیل زمان‌بر شدن پروسه بررسی، همچنان این توقف را ادامه می‌دهد و احتمالاً منتظر راه‌اندازی یک برنامه جدید هدفمند برای کارآفرینان و افراد خوداشتغال در ۲۰۲۶ است.

ب) برنامه Start-Up Visa
این برنامه که مسیر اقامت دائم برای کارآفرینان و صاحبان کسب‌وکار فراهم می‌کرد نیز از ۳۱ دسامبر ۲۰۲۵ برای اکثر متقاضیان بسته شده است، مگر کسانی که از سال ۲۰۲۵ تعهد از سازمان‌های شناخته‌شده کانادایی دریافت کرده‌اند و هنوز پرونده ثبت نکرده‌اند.

این تغییرات نشان می‌دهد که دولت کانادا در حال بازسازی و بازنگری سیاست مهاجرتی حرفه‌ای‌های مستقل و کارآفرینان است تا برنامه‌های جدیدی با معیارهای اقتصادی روشن‌تر و هدفمندتر ارائه دهد.

آیا فریلنسرها می‌توانند از برنامه‌های موجود استفاده کنند؟

با بسته شدن بسیاری از مسیرهای مستقیم برای افراد خوداشتغال، فریلنسرها باید از مسیرهای دیگری که شرایط مشابهی با سبک کار مستقل دارند استفاده کنند. در عمل دو مسیر عمده وجود دارد:

اکسپرس انتری

این برنامه فدرال، رایج‌ترین مسیر مهاجرت اقتصادی به کانادا است و برای فریلنسرها نیز کاربرد دارد به این صورت که:

• شما اگر سابقه کاری مستقل قابل اثبات داشته باشید، می‌توانید آن را به عنوان Experience وارد پروفایل Express Entry کنید، مادامی که شغل شما به یکی از رده‌های کاری (NOC/TEER) مرتبط باشد.
• فریلنسر بودن به خودی خود مانعی برای استفاده از این مسیر نیست، اما کار خوداشتغال تنها در صورتی امتیازآور است که بتواند به‌درستی در طبقه‌بندی شغلی و تجربه کاری گنجانده شود. معمولاً تجربه‌ای که تحت عنوان Self-Employment انجام شده باشد، در برخی موارد قابل امتیازدهی نیست و باید با راهنمای اسناد و مدارک صحیح مطرح شود.

نکته دیگری که در ۲۰۲۵–۲۰۲۶ دیده شده این است که سیستم CRS (Comprehensive Ranking System)، امتیازاتی که قبلاً برای Arrangement or Job Offer می‌داد را حذف کرده تا فرآیند انتخاب متقاضیان کمتر وابسته به داشتن کارفرمای کانادایی شود؛ این موضوع می‌تواند برای فریلنسرهایی که بدون پیشنهاد شغلی اقدام می‌کنند مفید باشد.

مسیرهای استانی (PNP) و فریلنسرها

برنامه‌های استانی (PNP) برای فریلنسرها چندین مسیر غیرمستقیم فراهم می‌کنند. استان‌های مختلف معیارهای خاص خود را دارند، اما برخی تغییرات اخیر به نفع متقاضیان مستقل نیز دیده می‌شود:

استان انتاریو

سال ۲۰۲۵ انتاریو تغییرات مهمی در برنامه Nominee خود اعمال کرد که در برخی بخش‌ها سوابق شغلی خوداشتغالی را نیز به عنوان تجربه کاری معتبر می‌پذیرد، البته محدود به مشاغل خاص مانند پزشکان مستقل که سابقه خوداشتغال دارند. این تلاش استان برای پر کردن خلاء نیروی تخصصی در بخش سلامت می‌تواند الگویی برای آینده باشد.

در سایر استان‌ها مانند بریتیش کلمبیا، مانیتوبا، ساسکاچوان و آتلانتیک نیز برنامه‌هایی وجود دارد که اگر شما از قبل در آن استان تجربه کاری قابل‌تخصی کسب کرده باشید، شانس Nomination را افزایش می‌دهد، که این موضوع می‌تواند برای فریلنسرهایی که پروژه‌های محلی دارند مفید باشد.

چالش‌های فریلنسرها در مهاجرت

در حالی که مسیرهایی مانند Express Entry و PNP در دسترس هستند، فریلنسرها با چند چالش خاص روبه‌رو هستند:

الف) اعتبار تجربیات مستقل

برای Express Entry و بسیاری از PNPها، تجربه کاری باید در قالب شغلی تعریف شود که قابل سنجش باشد. تجربه‌ای که فقط به‌عنوان کار مستقل ثبت شده باشد، باید از نظر مدارک مالیاتی، قراردادها و اسناد بانکی تایید شود تا قابل قبول باشد.

ب) عدم امتیاز مستقیم برای فعالیت Self-Employment

بعضی از مسیرها به‌طور مشخص تجربه کاری کارمند رسمی را ترجیح می‌دهند و تجربه‌های self-employed (به‌ویژه در کانادا) ممکن است در امتیازدهی CRS کمتر دیده شود یا قابل‌پذیرش نباشد، مگر در موارد خاص.

ج) توقف برنامه Self-Employed Persons Program

برنامه‌ای که مستقیماً برای افراد خوداشتغال طراحی شده بود متوقف است و زمان از سرگیری آن نامشخص است، بنابراین فریلنسرها نمی‌توانند فعلاً از این مسیر مستقیم استفاده کنند.

آینده مهاجرت فریلنسرها در کانادا

دولت کانادا اعلام کرده است که برنامه‌های مهاجرتی برای کارآفرینان و افراد خوداشتغال را مورد بازنگری قرار داده و قرار است در سال ۲۰۲۶ یک pilot program جدید با تمرکز اقتصادی هدفمندتر معرفی کند. این برنامه احتمالا جایگزین مسیرهای قدیمی می‌شود و معیارهای جدیدی برای در نظر گرفتن مهارت‌ها، نقش در اقتصاد کانادا و توانایی ایجاد ارزش افزوده خواهد داشت.

در کنار آن، تغییرات در سیستم اکسپرس انتری که در سال ۲۰۲۶ انتظار می‌رود (از جمله معرفی دسته‌های جدید تخصصی مانند Leadership & Innovation) ممکن است راه را برای فریلنسرها به‌صورت غیرمستقیم هموار کند و زمینه را برای مهاجرت افرادی با تجربه مستقل فراهم سازد.

جدول مقایسه مسیرهای مهاجرتی قابل استفاده توسط فریلنسرها در ۲۰۲۶

جمع‌بندی و توصیه‌های عملی

مهاجرت به کانادا برای فریلنسرها در سال ۲۰۲۶ با تغییرات مهمی همراه شده است. گرچه مسیرهای مستقیم مانند Self-Employed Persons Program و Start-Up Visa موقتا بسته شده‌اند، مسیرهای جایگزینی مانند Express Entry و PNP می‌توانند برای بسیاری از فریلنسرها مناسب باشند، مشروط به اینکه تجربه کاری و مدارک آنها قابل اثبات و مرتبط با رده‌های شغلی باشد.

نکات مهم برای متقاضیان:

• سابقه کاری مستقل خود را به‌صورت مستند و حرفه‌ای ارائه دهید.
• برای اکسپرس انتری، جزئیات و مدارک مالیاتی، قراردادها و گردش بانکی قوی تهیه کنید.
• برنامه‌های استانی را بررسی و با معیارهای خاص آن‌ها تطبیق دهید.
• آخرین تغییرات IRCC را دنبال کنی، به‌ویژه برنامه‌های entrepreneur pilot که در ۲۰۲۶ اعلام خواهد شد.

با این استراتژی‌ها می‌توان مسیر مهاجرتی را برای فریلنسرها به شکل منطقی، قانونی و متناسب با الزامات جدید کانادا طراحی کرد.